© 2017 by Rob van Zon.

Kauw (Corvus monedula)

Kauw: Open fractuur distale Tibiotarsus

Op 4 augustus 2017 werd een ernstig gewonde tamme kauw (Corvus monedula) verwezen door een andere dierenarts vanwege een ernstige standsafwijking van een van de poten. Bij het lichamelijk onderzoek viel direct op dat de linker poot achterstevoren stond en er slapjes bij bungelde. Net boven het hakgewricht waren en twee kanten diepe verwondingen zichtbaar en was crepitatie (een krakende sensatie) te voelen bij het bewegen van de poot. Na reinigen van de wond bleek een deel van het scheenbeen (Tibiotarsus) uit de wond te steken.

De patiënt was nog goed alert en vertoonde geen andere tekenen van schade. Wel viel op dat de circulatie niet goed verliep; De capilary refill time (CRT)  bepaald in de V. Basilica was verlengd, passend bij hypovolaemie ten gevolge van bloedverlies. Röntgenfoto's toonden een zeer distale fractuur van het scheenbeen (Tibiotarsus), in of net boven het hakgewricht. Er was sprake van een enorme verplaatsing van de botdelen en een rotatie van 180 graden van de voet. Een dergelijke ernstige botbreuk op deze plek komt helaas met alleen een spalk niet goed, bovendien is het onverstandig om de gecontamineerdee wond langdurig aan het zicht te onttrekken. De enige optie om de vogel nog een kans te geven om pijnvrij en functioneel te kunnen leven was chirurgie. Om de patiënt te stabiliseren is eerst een infuus toegediend om het verloren bloedvolume eer aan te vullen. Dit verkleint de kans op complicaties tijdens de operatie.

Voorafgaand aan de operatie kreeg de kauw als premedicatie midazolam, ketamine en butorphanol per injectie in de borstspier. Vervolgens is de patient met het narcosegas isofluraan buiten bewustzijn gebracht, waarna hij geintubeerd is met een speiciale vogel endotracheaaltube (stepped wall siliconen tube). Intubatie is essentieel om een narcose bij vogels zo veilig mogelijk te laten verlopen; Ten eerste kan op deze wijze de ademhaling gemeten worden, maar ook kan er kunstmatig worden beademd als de patiënt stopt met zelfstandig ademen en kan de ademhaling ook bij een wel zelfstandig ademende patiënt 4-6x per minuut worden ondersteund.

Tijdens de operatie is eerst  een pin door het merg van het lange deel van het scheenbeen en het losse stuk geboord; Hierdoor bleef het losse fragment op de juiste plek te liggen.. De pin is zowel bij het hakgewricht als bij de knie naar buiten gebracht. Vervolgens is er een dubbel frame met meerdere dwars door het bot geboorde boordraden (dunne botpinnen van 0,6 en 0,8mm doorsnede) gecreëerd. De omgebogen uiteindes van de intamedullaire pin zijn ook betrokken bij het framewerk. Door deze type II tie-inn externe fixateur in de vorm van een A-frame worden de botdelen goed gestabiliseerd en het hakgewricht tijdelijk vastgezet, hetgeen de kans op een correcte genezing van de breuk vergroot.

Botten van vogels genezen (op voorwaarde dat er geen complicaties t.g.v. bijvoorbeeld infectie of teveel beweeglijkheid optreden) over het algemeen veel sneller dan de botten van zoogdieren. Waarschijnlijk kan de hele stellage over ruim 3 weken al verwijderd worden. Aangezien het ene gecontamineerde open fractuur betrof, is een nabehandeling met breedspectrum antibiotica gestart. Ook zal de patiënt zolang als nodig pijnstillers krijgen. 10 dagen na de operatie zullen de hechtingen worden verwijderd.